توسل و زیارت
در سیرهٔ اهل معرفت، توسل و زیارت ائمه علیهم‌السلام از اسباب تامّی است که هیچ‌گاه آن را ترک نمی‌کنند، مستقیم یا غیرمستقیم هرکس در درجات خود فقیر است و احتیاج به غنی دارد، چه حوائج شخصی باشد یا نوعی، امور مادی باشد یا معنوی.
در نتیجه خلفاء الهی که قدرت تامّه و کامل دارند، می‌توانند متوسلین و زائرین را رهنمود و دستگیری و خواستهٔ آن‌ها را برآورده کنند، مخصوصاً کسانی که از دوستان آنان باشند.
در توسل و زیارت امیرالمؤمنین علیه‌السلام زیارت ششم را سفارش می‌کردند و می‌فرمودند: مرحوم سید علی آقا قاضی به این زیارت تأکید داشتند.
امام صادق علیه‌السلام فرمود: من ضامنم نزد خدا، هرکس زیارت کند، امام علی و امام حسین علیها السلام را به این زیارت، خواه از نزدیک و خواه از دور، زیارتش مقبول و عملش مزد داده شود و سلامش به ایشان برسد و پسندیده گردد و حاجت‌هایش برآورده گردد هرچند بزرگ باشد.
اول زیارت این است: السلام علیک یا رسول‌الله السلام علیک یا صفوة الله السلام علیک یا امین الله… لا فرّق الله بینی و بینکما… (خواهان این زیارت به کتاب مفاتیح‌الجنان مراجعه کند).
امّا توسل به ساحت مقدس امام زمان علیه‌السلام در این مورد زیارت آل یاسین را سفارش می‌فرمودند: السلام علیک یا داعی الله و ربّانیّ آیاته… که در کتاب مفاتیح‌الجنان می‌باشد، به اضافهٔ ۱۱۰ مرتبه المستغاث بک یابن الحسن. گاه ۷۸۶ مرتبه را هم برای این ذکر می‌فرمودند و سفارش می‌کردند که برای اتّصال و تشرّف خدمت حضرت بقیة‌الله علیه‌السلام خوب است به شرط آنکه شرایط لازم همراه باشد.
دیگر استغاثه‌ای است به امام زمان علیه‌السلام که در رقعه و نامه‌ای می‌نویسند و بعد آن را با گل یا چیز دیگر می‌پیچند و در نهر آب یا چاه عمیقی می‌اندازند و در وقت انداختن، یکی از نوّاب اربعهٔ امام زمان را صدا می‌کنند که حاجت او را خدمت امام برساند تا حضرتش اجابت کند.
که فرموده بودند، این رقعه را نوشتم به شخصی دادم از جانب من با همان کیفیت درون نهر بیندازد.
بسم‌الله الرّحمن الرّحیم، کتَبْتُ یا مَوْلای صَلَواتُ اللّهِ عَلَیک مُسْتَغیثاً، وَشَکوْتُ ما نَزَلَ بی مُسْتَجیراً بِاللّهِ عَزَّوَجَلَّ ثُمَّ بِک مِنْ اَمْر قَدْ دَهَمَنی وَاَشْغَلَ قَلْبی، وَاَطالَ فِکری، وَسَلَبَنی بَعْضَ لُبّی وَغَیرَ خَطیرَ نِعْمَةِ اللّهِ عِنْدی، اَسْلَمَنی عِنْدَ تَخَیلِ وُرُودِهِ الْخَلیلُ، وَتَبَرَّأَ مِنّی عِنْدَ تَرائی اِقْبالِهِ اِلَی الْحَمیمُ، وَعَجَزَتْ عَنْ دِفاعِ حِیلَتی، وَخانَنی فی تَحَمُّلِهِ صَبْری، وَقُوَّتی، فَلَجَأْتُ فیهِ اِلَیک، وَتَوَکلْتُ فِی الْمَسْأَلَةِ لِلّهِ جَلَّ ثَناؤُهُ عَلَیهِ وَعَلَیک، فی دِفاعِهِ عَنّی، عِلْماً بِمَکانِک مِنَ اللّهِ رَبِّ الْعالَمینَ وَلِی التَّدْبیرِ، وَمالِک الاْمُورِ، واثِقاً بِک فِی الْمُسارَعَةِ فِی الشَّفاعَةِ اِلَیهِ جَلَّ ثَناؤُهُ فی اَمْری مُتَیقِّناً لاِجابَتِهِ تَبارَک وَتَعالی اِیاک بِاِعْطاءِ سُؤْلی وَاَنْتَ یا مَوْلای جَدیرٌ بِتَحْقیقِ ظَنّی وَتَصْدیقِ اَمَلی فیک فی اَمْری کذا وکذا (به جای کذا کذا حاجتت را می‌نویسی) فیما لا طاقَةَ لی بِحَمْلِهِ، وَلا صَبْرَلی عَلَیهِ، وَاِنْ کنْتُ مُسْتَحِقَّاً لَهُ وَلاِضْعافِهِ بِقَبیحِ اَفْعالی وَتَفْریطی فی الْواجِباتِ الَّتی لِلّهِ عَزَّ وَجَلَّ، فَاَغِثْنی یا مَوْلای صَلَواتُ اللّهِ عَلَیک عِنْدَ اللَهْفِ وَقَدِّمِ الْمَسْأَلَةَ لِلّهِ عَزَّ وَجَلَّ فی اَمْری قَبْلَ حُلُولِ التَّلَفِ وَشَماتَةِ الاَعْداءِ، فَبِک بُسِطَتِ النِّعْمَةُ عَلَی وَاسْألِ اللّهَ جَلَّ جَلالُهُ لی نَصْراً عَزیزاً وَفَتْحاً قَریباً فیهِ بُلُوغُ الآمالِ وَخَیرُ الْمَبادئ وَخَواتیمُ الاْعْمالِ وَالاْمْنُ مِنَ الْمَخاوِفِ کلِّها فی کلِّ حال اِنَّهُ جَلَّ ثَناؤُهُ لِما یشاءُ فَعّالٌ وَهُوَ حَسْبی وَنِعْمَ الْوَکیلُ فِی الْمَبْدَأِ وَالْمَآلِ.
در کتاب مصباح کفعمی گوید: وقتی این رقعه را نوشتی با چیز پاک همانند کاغذ و گل آن را محکم می‌کنی و موقع انداختن رقعه یکی از چهار نائب را (یعنی عثمان بن سعید، محمّد بن عثمان یا حسین بن روح و یا علیّ بن محمّد سمری) را صدا می‌زنی و سلام می‌کنی و می گوئی: شهادت می‌دهم که وفات تو در راه خدا بوده و تو نزد خدا زنده‌ای و اینک به شما خطاب می‌کنم که این عریضهٔ حاجتم را شما که امین هستی به امام زمانم برسان.
پس رقعه را در ضریح یکی از ائمه یا در نهر یا چاه آب می‌اندازی که انشاء الله حاجتت برآورده می‌شود.
در توسل و استغاثه به حضرت زهراء علیها السلام همان نماز استغاثه را امر می‌کردند که در بحث نماز ذکر می‌کنیم.
در توسل به امام حسین علیه‌السلام نوعاً قرآن می‌خواندند و به حضرتش هدیه می‌کردند و می‌فرمودند: تأثیر به سزایی دارد و بارها تجربه کرده‌ام.
دربارهٔ زیارت عاشورا می‌فرمودند: بسیار خوب است، لکن شخص باید مواظب باشد برای بعضی حوائج که ارتباطی با زیارت ندارد، نخواند (که چوب دارد).
در توسل به امام رضا علیه‌السلام از بزرگان نقل می‌کردند که خواندن ۴۰۰ مرتبه آیهٔ نور در حرم شریفش و تقدیم به ساحت مقدسش نافع است.
در توسل به حضرت جوادالائمه علیه‌السلام طبقه بسیار دیده و شنیده شده که افراد برای امور مادی مانند خرید خانه، ماشین و رزق و ازدواج و امثال این‌ها به ایشان عرض می‌کردند. می‌فرمود: سورهٔ یس بخوانید به امام جواد علیه‌السلام تقدیم کنید، حاجت شما را خواهد داد و گاهی امر می‌کردند که صلوات برای حضرتش هدیه کنند و آن را در توسل به این امام کریم مجرّب می‌دانستند.
استغاثه به حضرت ابوالفضل علیه‌السلام که نماز همراه دارد در بحث نماز درج می‌کنیم.