أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ كَانَ عَلِيٌّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ يَقُولُ: إِنَّ اَلْبَلاَءَ أَسْرَعُ إِلَى شِيعَتِنَا مِنَ اَلسَّيْلِ إِلَى قَرَارِ اَلْوَادِي. (المؤمن ج۱ ص۳۰)
امیرمؤمنان(ع) میفرمود: شیعیان ما چنان در معرض بلا هستند که مسیل در معرض سیل.
أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ: تَوَقَّوُا اَلذُّنُوبَ فَمَا مِنْ بَلِيَّةٍ وَ لاَ نَقْصِ رِزْقٍ إِلاَّ بِذَنْبٍ حَتَّى اَلْخَدْشِ وَ اَلنَّكْبَةِ وَ اَلْمُصِيبَةِ فَإِنَّ اَللَّهَ تَعَالَى يَقُولُ: وَ مٰا أَصٰابَكُمْ مِنْ مُصِيبَةٍ فَبِمٰا كَسَبَتْ أَيْدِيكُمْ وَ يَعْفُوا عَنْ كَثِيرٍ. (المؤمن ج۱ ص۳۷)
أمیرمؤمنان(ع) میفرمود: از گناه حذر کنید که هیچ بلا یا کاستی رزقی نیست جز آنکه علّتش گناه است. حتی زخم‌های جزئی و نکبت‌های کوچک و حوادث، ریشه‌اش گناه است. خداوند فرموده: مصیبت‌هایی که میرسد بخاطر کارهای خودتان است؛ تازه خدا از خیلی کارها گذشت کرده.
عَنْ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ: مَا مِنْ شِيعَتِنَا أَحَدٌ يُقَارِفُ أَمْراً نَهَيْنَاهُ عَنْهُ فَيَمُوتُ حَتَّى يُبْتَلَى بِبَلِيَّةٍ تُمَحَّصُ بِهَا ذُنُوبُهُ إِمَّا فِي مَالٍ أَوْ وَلَدٍ وَ إِمَّا فِي نَفْسِهِ حَتَّى يَلْقَى اَللَّهَ مُخْبِتاً وَ مَا لَهُ مِنْ ذَنْبٍ وَ إِنَّهُ لَيَبْقَى عَلَيْهِ شَيْءٌ مِنْ ذُنُوبِهِ فَيُشَدَّدُ عَلَيْهِ عِنْدَ مَوْتِهِ فَيُمَحَّصُ ذُنُوبُهُ. (المؤمن ج۱ ص۳۸)
أمیرمؤمنان(ع) فرمود: وقتی شیعیان ما خود را آلودهٔ آنچه از آن نهی کرده‌ایم میکنند، نمی‌میرند تا آنکه به بلایی مبتلا شوند که آن گناه را پاک کند. این بلا یا در مال است یا در فرزند یا در بدن آنها. تا خدا را ملاقات کنند درحالیکه واله و شیدای خدا شده‌اند و از گناهان پاک گشته‌اند. اگر هم تا زمان مرگ چنین بلاهایی برایشان مقدّر نشود، سختی مرگ باعث پاک شدن آنها میشود.
أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ: اَلْحُمَّى رَائِدُ اَلْمَوْتِ وَ سِجْنُ اَللَّهِ فِي اَلْأَرْضِ يَحْبِسُ بِهَا مَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ وَ هِيَ تَحُتُّ اَلذُّنُوبَ كَمَا يُحَاتُّ اَلْوَبَرُ عَنْ سَنَامِ اَلْبَعِيرِ. (المؤمن ج۱ ص۴۳)
أمیرمؤمنان(ع) فرمود: تب، پیشوازِ مرگ است و زندان خداوند در زمین. تا هر که از بندگانش را بخواهد به وسیله آن زندانی کند. تب گناهان را می‌ریزد همچنان که کرک و پشم را از کوهان شتر می‌ریزند.
عَنْ رِفَاعَةَ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ: قَرَأْتُ فِي كِتَابِ عَلِيٍّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَنَّ اَلْمُؤْمِنَ يُمْسِي حَزِيناً وَ يُصْبِحُ حَزِيناً وَ لاَ يَصْلُحُ لَهُ إِلاَّ ذَلِكَ. (المؤمن ج۱ ص۴۴)
أمیرمؤمنان(ع) فرمود: گاهی مؤمن در حالت غم و اندوه، روز را به شب می‌رساند و شب را به صبح و مصلحت او چیزی غیر از آن نیست.
عَنْ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ: قَالَ قَدْ فَرَضَ اَللَّهُ اَلتَّمَحُّلَ عَلَى اَلْأَبْرَارِ فِي كِتَابِ اَللَّهِ قِيلَ وَ مَا اَلتَّمَحُّلُ قَالَ إِذَا كَانَ وَجْهُكَ آثَرَ عَنْ وَجْهِهِ اِلْتَمَسْتَ لَهُ وَ قَالَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ فِي قَوْلِ اَللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ «وَ يُؤْثِرُونَ عَلىٰ أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كٰانَ بِهِمْ خَصٰاصَةٌ» قَالَ لاَ تَسْتَأْثِرْ عَلَيْهِ بِمَا هُوَ أَحْوَجُ إِلَيْهِ مِنْكَ. (المؤمن ج۱ ص۴۴)
أمیرمؤمنان(ع) فرمود: همانا خداوند تمحّل را بر خوبان در کتاب خود واجب کرده است. پرسیدند: تمحّل چیست؟ فرمود: اینکه اگر برادرت به تو رو انداخت و درخواست کمکی کرد، رویش را زمین نیندازی. سپس فرمود: این مطلب در سخن خداوند آمده: ایثار میکنند اگر چه خودشان در سختی باشند. سپس فرمود: آنچه دوست و برادرت نیاز دارد را از او دریغ مکن.
عَنْ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ: وَكَّلَ اَللَّهُ اَلرِّزْقَ بِالْحُمْقِ وَ وَكَّلَ اَللَّهُ اَلْحِرْمَانَ بِالْعَقْلِ وَ وَكَّلَ اَللَّهُ اَلْبَلاَءَ بِالصَّبْرِ. (المؤمن ج۱ ص۴۶)
امیرمؤمنان(ع) فرمود: رزق و روزی در گرو حماقت و بی‌خردی، محرومیّت در گرو عقل و درایت، و بلا در گرو صبر و شکیبایی است.
عَنْ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ: مَنْ ضُيِّقَ عَلَيْهِ فِي ذَاتِ يَدِهِ فَلَمْ يَظُنَّ أَنَّ ذَلِكَ حُسْنُ نَظَرٍ مِنَ اَللَّهِ لَهُ فَقَدْ ضَيَّعَ مَأْمُولاً وَ مَنْ وُسِّعَ عَلَيْهِ فِي ذَاتِ يَدِهِ فَلَمْ يَظُنَّ أَنَّ ذَلِكَ اِسْتِدْرَاجٌ مِنَ اَللَّهِ فَقَدْ أَمِنَ مَخُوفاً. (المؤمن ج۱ ص۴۸)
امیرمؤمنان(ع) فرمود: کسی که زندگی بر او تنگ و سخت گردد و به حسن نظر ننگرد که این حالت لطف خداست، پس گنج بزرگی را از دست داده. و کسی که زندگی او در گشایش قرار گیرد و نگوید نکند استدراج باشد! پس، از چیز مخوفی بی‌جهت احساس امن کرده.
سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ رَفَعَهُ قَالَ قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ: كَمْ مِنْ مُتْعِبٍ نَفْسَهُ مُقْتَرٌ عَلَيْهِ وَ مُقْتَصِدٍ فِي اَلطَّلَبِ قَدْ سَاعَدَتْهُ اَلْمَقَادِيرُ. (المؤمن ج۱ ص۵۳)
امیرمؤمنان(ع) فرمود: زیادند کسانی که خود را در تحصیل روزی به زحمت اندازند اما روزی‌شان کماکان تنگ است و زیادند کسانی که در طلب روزی تلاشِ کمی میکنند و تقدیر خدا روزی‌شان را گشاده گرداند.
قَالَ أَمِيرُ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ: إِنَّ لِلنَّكَبَاتِ غَايَاتٍ لاَ بُدَّ أَنْ تَنْتَهِيَ إِلَيْهَا فَإِذَا أُحْكِمَ عَلَى أَحَدِكُمْ لَهَا فَلْيُطَأْطِئْ لَهَا وَ يَصْبِرْ حَتَّى تَجُوزَ فَإِنَّ إِعْمَالَ اَلْحِيلَةِ فِيهَا عِنْدَ إِقْبَالِهَا زَائِدٌ فِي مَكْرُوهِهَا. (المؤمن ج۱ ص۶۴)
أمیرمؤمنان(ع) فرمود: نکبت‌ها و سختی‌ها انتهایی دارند و طبق تقدیرِ مشخصی، سرانجام به آخر میرسند. پس اگر دچار آنها شدید در برابرشان سر تسلیم فرو آورید و صبور باشید چون تدبیر، وقتِ رو کردنِ آنها فقط رنج و زحمت را می‌افزاید.
عَنْ أَمِيرِ اَلْمُؤْمِنِينَ عَلِيٍّ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ أَنَّهُ قَالَ: لَأَنْ أُطْعِمَ أَخَاكَ لُقْمَةً أَحَبُّ إِلَيَّ مِنْ أَنْ أَتَصَدَّقَ بِدِرْهَمٍ. (المؤمن ج۱ ص۶۲)
أمیرمؤمنان(ع) فرمود: اطعام کردن دوست و آشنا، ثوابش از صدقه بیشتر است.