دُرّ نجف

وظایف شیعیان در زمان غیبت کبری

جلد چهارم · فصل سوم · بخش اول

باسط یدین

حضرت صاحب‌الامر، زشتی‌های شیعیان را می‌پوشاند و به گناه اندک مؤاخذه نمی‌کند، هتک ستر نمی‌نماید و بسیار عفو کننده و خوش درگذرنده است. هر دو دستش به بخشش و احسان گشاینده است. ملازم هر رازگویی و گلایه و شکوهٔ مضطر و مظلوم و بینوا را می‌شنود.

احسان پهناور

امام عصر علیه‌السلام صاحب بزرگی استوار، نیروی محکم و کامل، عزت و ارجمندی، دلیل برّنده، حکمت بی‌انتها، منّت پیشین، احسان پهناور و نعمت سرشار است. خداوند به حقّ او ما را موردنظر خاص آن حضرت قرار بدهد.

ترحّم

حضرت حجّت علیه‌السلام ترحّم کننده به اشک‌های روان است و تا جایی که رأفت واسعه‌اش اقتضاء کند لغزش‌ها را می‌پوشاند و حفظ آبروی شیعه می‌کند و نیکی‌ها را افزون می‌دهد و عجله در کیفر کردن نمی‌کند، بااینکه شخص مستحق کیفر است.

شیعیان

امام قائم علیه‌السلام هم مبشّر و هم منذر به شیعیانش است؛ که این از ظهور تجلّی جمالی و جلالی اوست. او هم مقدّر و اندازه بخش است و هم مدبّر که تدبیر امور شیعیان را نماید. هم مقدّم است که دوستان را به کارهای صواب به‌پیش می‌برد و هم مؤخّر که آن‌ها را به پایان کارشان و عاقبت‌به‌خیری می‌رساند.

گرامی‌ترین

شفیع‌ترین شفاعت کنندگان، بیناترین بینایان، شنواترین شنوایان، نیکوترین مخلوقین، راست‌گوترین راست‌گویان، دادگرترین دادگران (عادل‌ترین عادلان) و گرامی‌ترین گرامی داران حضرت بقیّه الله علیه‌السلام است. طوبی برای آن‌کس که به حقیقت این صفات و خصایص، او را بشناسد و متّصف به صفات او شود.

امان خلایق

امام عصر علیه‌السلام، امان است برای کسی که ایمنی ندارد. آنکه امنیت ندارد و نمی‌تواند خود را حفظ کند و خود را به امان امام بسپارد. او انیس است برای کسی که همدمی ندارد. کمک‌کار آن‌کسی است که معینی ندارد. عزت و ارجمندی برای کسی است که ارجمندی نزد مردم ندارد. افتخار است برای کسی که افتخاری در جامعه ندارد. او دادرس کسی است که غیر او دادرسی ندارد، پناهگاه آن‌کسی است که پناهگاهی برای او نیست. تکیه‌گاه برای کسی است که غیر او تکیه‌گاهی ندارد. پشتوانهٔ آن‌کسی است که پشتوانه‌ای غیر او ندارد.

قاسم

حضرت حجّت علیه‌السلام، قاسم (بخشش کننده، قسمت کننده) فیوضات الهی است. مظهر اسم قیّوم و قائم الهی است و شیعهٔ او، این نکته را با تقرّب برسد. در همهٔ امور کارها قوام و پابرجائی آن‌ها به عنایت اوست. او مهرورز به پیروان و گشایش دهندهٔ امور آن‌هاست. اگر پیروی خود را در اختیار او قرار داد تا او حاکم بر نفس بشود آن‌وقت اعتدال در نفس به وجود می‌آید و به چموشی گرایش پیدا نمی‌کند.

طلب

ما باید از ولی و امام و سرپرستمان در تمام امورات طلب نماییم که فقیر مطلق هستیم و او غنی مطلق است. طلب نگهداری و حفاظت، مهر خواهی، آمرزش جویی، یاری طلبی، راهنمایی، دادرسی، استعانت، فریادرسی، از حضرتش باید خواست. با استمداد و خواهش، این طلب همراه باشد و استمرار داشته باشد تا جایی که از طرف امام، آن طلب امضاء شود و دائمی گردد.

یکتا

امام شناسی کار ساده‌ای نیست، چه‌بسا افرادی زیارت جامعهٔ کبیره می‌خوانند، امّا متّصف به صفات امام نیستند و چه‌بسا باکارهایشان موجب رنجش امام می‌شوند. امام ماجد (پر آواز کننده) است و ستاینده و ستوده کننده است و او سودبخش و سودرسان و فرستنده (برانگیزنده) است. او در تمام اوصاف و کارهایش، یگانه و یکتاست و همتا و نظیر ندارد و همه‌جا شاهد ماست.

بزرگ‌ترها

حضرت بقیّه الله علیه‌السلام، بزرگ‌تر از هر بزرگی، گران‌مایه‌تر از هر گران‌مایه، والاتر از هر والا، دلسوزتر از هر دلسوز، بسیار داناتر از هر دانا، مهربان‌تر از هر مهربان، کریم‌تر (جوانمردتر) از هر بخشنده است.

همیشه مهربان

امام زمان علیه‌السلام، صاحب فرمانروایی، برطرف‌کنندهٔ ضررها، رفع کنندهٔ گرفتاری‌ها، همیشه مهربان، دیرینه افزون بخش، بسیار با خیر، بخشندهٔ باگذشت است. خدا کند به این اوصاف او قلباً برسیم و بشناسیم و به او نزدیک‌تر شویم.

بلندپایه

حضرت حجّت علیه‌السلام، در بزرگی‌اش بلندپایه است و در گرامی‌اش ارجمند است، در دلسوزی‌اش گرامی است، در نزدیکی‌اش مهربان است و در نیروی خود بلند مقام است.

کفایت‌کننده

امام به‌حق، حضرت مهدی علیه‌السلام، کفایت‌کننده و بهبود کننده (دهنده)، دعوت‌کننده به‌سوی خدا، خشنود شونده، هدایت‌کننده، بلندمرتبه و همهٔ کارهایش پاینده و ماندگار است. این پیروان اویند که بدانند کفایت مهمات و تندرستی بخش و… به دست اوست. صرف دانایی، عنوان علم‌الیقینی دارد. امّا به حقیقت درک افعال و خصایص امام را کردن، جنبهٔ عین‌الیقینی دارد.

راه نجات

بدان ای عزیز منتظر! که گریزگاهی و پناهگاهی و مقصدی و راه نجات و اشتیاق تام، جز به‌سوی حضرت حجّت علیه‌السلام نیست. همهٔ حول و نیرو در اوست، پس استقامت از او باید جست و توکّل بر او کرد و امیدواری به او داشته باش تا خداوند لطف خاص حضرتش را شامل حال تو بکند که راه نجات را فقط در او یافتی.

دامن او

امام صاحب‌الامر، بهترین میل شدگان و بهترین خواسته شدگان، بهترین همدمان، بهترین خوانده شدگان، بهترین دوست داشته شدگان، بهترین شکرگزاری شده، بهترین یاد شدگان و بهترین درخواست شده هست. پس دامن او را باید چسبید که تمام نیکویی و خیرها در او جمع است و جای هیچ شک و شبهه‌ای نیست.

ناظر

آنکه ناصر و ناظر است، آنکه ذاکر و قادر است، آنکه غافر و ساتر است، حضرت ولی‌عصر علیه‌السلام است. نصرت ما کند و به اعمال ما نظاره‌گر است و ما را یاد کننده است و توانا و نیرومندی دارد و گناه پیروان را می‌بخشد و پرده‌پوش و پوشانندهٔ خطاست.

زنده شدن دل

ای منتظر ظهور حضرت ولی‌عصر علیه‌السلام، زنده شدن دلمان به دست اوست، بیماری ما را او شفا می‌دهد و از هلاکت، ما را نجات می‌دهد؛ ما غرق‌شدگانیم، او ما را از غرق شدن نجات می‌دهد. برطرف‌کنندهٔ بلاها هم اوست. او به‌اندازه‌ای که حکمت حکیمانهٔ او ایجاب می‌کند، به ما عطا می‌فرماید.

نشانه‌های او

در آفاق و کرانه‌ها، نشانه‌های حضرت پیداست. در آیات، دلیل او آشکار است. برای همین است که دوستداران به او افتخار می‌کنند؛ و اراده کنندگان به او خو می‌گیرند و خطاکاران به بخشش او طمع می‌ورزند و اهل یقین به‌سوی او آرام می‌شوند و اهل توکّل بر او توکّل کنند.

مُثیب

بدان ای شیعه! حضرت مهدی علیه‌السلام، معشوق ماست و طبیب نفس ماست. او به ما قریب است و نگهبان وجود ماست. او به ما بینا و آگاه و داناست. اجابت‌کننده و پاسخ‌دهندهٔ حوائج ماست. او مُثیب است یعنی در برابر کارهای خیر ما ثواب و پاداش می‌دهد. از چیزهایی که ما می‌ترسیم، ما را کفایت و نجات می‌دهد و از هجوم اعداء و هجوم جنود جهل، ما را تحفّظ می‌کند. به‌شرط آنکه ما مطیع او و دوستدار واقعی او باشیم و این حقایق را درک کنیم.

مهرورز تر

بدان که امام عصر علیه‌السلام، مهرورز تر از هر مهربان، بخشنده‌تر از هر بخشنده، توانگرتر از هر توانگر، بلندتر از هر بلند، شریف‌تر از هر شریف، آگاه‌تر از هر آگاه، بیناتر از هر بینا، دوست‌تر از هر دوست، نزدیک‌تر از هر نزدیک به ما است.

قریب

ای پیرو حضرت بقیه‌الله علیه‌السلام، می‌دانی که حضرت قائم علیه‌السلام اگر در تو لیاقت و استعداد ببینند به لطف و کَرَمش تو را به مقام معنوی بالا می‌برد و تو را از جواسیس شیطانی حفظ می‌کند و نصرت می‌دهد.

او چون به تو قریب است و شاهد، پس ادراک نزدیکی به او داشته باش که او گواه اعمال و کردارت هست. مبادا از او فاصله بگیری و از منظرگاه او خودت را دور کنی که آن‌وقت نخست بلا و گرفتاری‌ات شروع می‌شود.

روشنی و نور

امام غایب، روشنی و نور است که همانند او نوری نیست. او فوق همهٔ نورها و روشنی هر روشنایی است. او اندازه بخش نور به دیگران و مدبّر روشنی به شیعیان است. او از باب منوّر بودن، ازدیاد توجّهاتش به پیروانی که نیّت و کارهایشان نورانی است، بیشتر است؛ چراکه انسان نوری هم‌سنخ نوری می‌خواهد. کل نور نزد امام است و هر کس سنخیتی با حضرتش داشته باشد از خزینهٔ نور او به آن‌کس به‌اندازهٔ استعدادش می‌رسد.

همگانی

ای شیعهٔ عاشق، به‌جان ادراک کنی که حضرت حجّت علیه‌السلام فضلش همگانی و یادش شیرین و درگذشتش برتری و وعده‌اش راست و گفتارش حق و درست و دلسوزی‌اش پایدار و فعلش دقیق و با مهربانی و بخشش شرافتمندانه است.